Het voorkomen van misselijkheid en braken door chemotherapie

Veel mensen met kanker worden behandeld met chemotherapie. Misselijkheid en braken kunnen vervelende bijwerkingen zijn van chemotherapie. Dat heeft een negatieve invloed op de kwaliteit van leven in een toch al spannende periode. [1] Dagelijkse dingen, zoals het huishouden doen, uit school halen van (klein)kinderen of eten en drinken kunnen vaak moeilijk zijn. Ondanks de verscheidene behandelingsmogelijkheden komen deze bijwerkingen helaas nog regelmatig voor.

Verschillende soorten misselijkheid en braken door chemotherapie[1]

Er zijn 3 soorten misselijkheid en braken:

  • Anticipatoir: indien alleen al de gedachte aan het krijgen van chemotherapie iemand misselijk maakt en/of laat braken. Wanneer iemand van eerdere chemotherapie erg ziek is geworden, dan is de kans groter dat anticipatoir misselijkheid en braken kan optreden.
  • Acute: binnen 24 uur na toediening van de chemotherapie misselijk worden en/of moeten braken.
  • Verlate: twee tot vijf dagen na de toediening van de chemokuur misselijk worden en/of moeten braken. Ook dit wordt veroorzaakt door de chemokuur.

Hoe een persoon op een behandeling reageert, hangt af van een aantal factoren, zoals: [2]

De chemotherapie:

  • Soort chemotherapie
  • Dosering van de chemotherapie
  • De combinatie van medicijnen
  • De wijze waarop de chemotherapie wordt toegediend.

Persoonlijke factoren:

  • Vrouwen lopen meer risico op misselijkheid en braken dan mannen
  • Mensen onder de 50 jaar lopen groter risico, dan die van boven de 50 jaar
  • Wanneer iemand in het verleden last hebt gehad van zwangerschapsmisselijkheid of bewegingsziekte dan is de kans groter dat iemand ziek wordt van de chemotherapie
  • Personen, die geen of zeer weinig alcohol drinken, hebben een grotere kans op misselijkheid en braken.

Behandeling en het voorkomen van misselijkheid en braken door chemotherapie

Gelukkig kan er  veel worden gedaan om misselijkheid en braken te verminderen of zelfs te stoppen. Daarom is het goed om altijd te benoemen aan de behandeld arts of verpleegkundige wanneer er voor, tijdens of na de chemotherapiebehandeling misselijkheids- of braakklachten ontstaan. [3]

Wellicht is het mogelijk om veranderingen aan te brengen in het  dieet of de levensstijl, die het probleem verminderen.  Ook kan het inbouwen van meer rust en ontspanning helpen. Daarnaast kan de behandelend arts ook een recept meegeven voor medicijnen tegen de misselijkheid. [3] Uiteraard is het belangrijk dat deze medicijnen volgens voorschrift worden gebruikt. Er zijn verschillende soorten medicijnen: [4]

  • Medicijnen om de angst die tot anticipatoire misselijkheid en braken kan leiden te behandelen.
  • Medicijnen die de chemische signalen uit de maag, waardoor een persoon zich misselijk voelt of braakt, blokkeren
  • Medicijnen die worden gegeven om misselijkheids- en braaksignalen in de hersenen te blokkeren

 

Bent u medisch professional en wenst u meer informatie over de behandeling en het voorkomen van misselijkheid en braken bij chemotherapie, logt u dan hier in.

Referenties:

  1. Oncoline richtlijn palliatieve zorg – http://www.oncoline.nl
  2. Stichting klankbord – http://pvhh.nl/fileadmin/stichting_klankbord/7183_2014_2_juni.pdf
  3. http://www.kanker.nl/bibliotheek/chemotherapie/bijwerkingen/5349-misselijkheid-en-overgeven
  4. http://www.optimalegezondheid.com/misselijkheid-deel-2-oorzaken-en-oplossingen/